Семинар
Зүүн-Хойд Азийн хамтын ажиллагааны стратеги
Монгол улс нь Хятад, Оросын хил залгаа стратегийн байршилтай бөгөөд түүхэн хувьд яриа хэлэлцээ, хамтын ажиллагааны нейтрал платформ болж ирсэн. Энэ семинар нь Улаанбаатарын яриа хэлэлцээр зэрэг өмнөх санаачлагууд дээр суурилсан бөгөөд бүс нутгийн ойлголтыг бэхжүүлэх, хамтын ажиллагааг дэмжих зорилготой болж өнгөрөв. Хамтын ажиллагааны боломжит салбаруудыг тодорхойлох, Хойд-Зүүн Азийн геополитикийн төвөгтэй сорилтуудыг шийдвэрлэх шинэ холбоо сүлжээг байгуулах зорилготой байлаа. Энэ нь HSF-ийн Хойд-Зүүн Азид энх тайван, аюулгүй байдлын талаар эхлүүлсэн цуврал арга хэмжээний гурав дахь арга хэмжээ юм.
Семинарын үеэр бүс нутгийн аюулгүй байдлын тулгамдсан асуудлуудыг хэлэлцсэн. Гол сэдвүүдэд нь Хойд-Зүүн Азийн аюулгүй байдлын орчин, Орос-Украины мөргөлдөөн, Хойд Солонгосын цөмийн хөтөлбөр, Хятад-АНУ-ын өрсөлдөөн зэрэг орсон юм. Мөн уур амьсгалын өөрчлөлт, кибер аюулгүй байдал, эдийн засгийн хамтын ажиллагаа зэрэг уламжлал бус аюулгүй байдлын асуудлуудыг судалсан. Яриа хэлэлцээг дэмжиж, ойлголтуудыг хуваалцсанаар энэ арга хэмжээ нь бүс нутгийн сорилтууд болон хамтын ажиллагааны боломжуудыг гүнзгийрүүлсэн гэж үзэж байна.
Хурлын эхэнд Хойд-Зүүн Азийн уламжлалт аюулгүй байдлын сорилтуудыг судалсан. Мэргэжилтнүүд Орос, Хойд Солонгосын стратегийн түншлэлийн өсөлт, бүс нутгийн тогтвортой байдалд үзүүлэх нөлөөллийг онцлон ярьлаа. Хойд Солонгосын цөмийн хөтөлбөр болон пуужингийн хөгжүүлэлт нь чухал аюул занал болж байгааг тодорхойлсон. Өмнөд Солонгосын аюулгүй байдлын байр суурь, АНУ-тай ойртох, батлан хамгаалах зардлыг нэмэгдүүлэх зэрэг асуудлуудыг мөн судалсан. Хурлын төгсгөлд бүс нутгийн геополитикийн төвөгтэй динамик, ялангуяа АНУ, Хятад хоёрын хоорондын өрсөлдөөн болон Хойд-Зүүн Азийн аюулгүй байдалд үзүүлэх нөлөөллийг онцлон тэмдэглэсэн.
Хоёрдугаар хурал дээр уламжлал бус аюулгүй байдлын асуудлууд болон хамтын ажиллагааны боломжуудыг судалсан. Хятад улс Хойд Солонгосын цөмийн хөтөлбөрт хандах болгоомжилсон хандлага, бүс нутгийн тогтвортой байдалд үзүүлэх санаа зоволтыг хэлэлцсэн. Хятад-АНУ-ын өрсөлдөөн нь бүс нутгийн хамтын ажиллагаанд томоохон сорилт болж байгааг дахин онцолсон. Хойд Солонгосын геополитикийн маневр, ялангуяа Оросын хамтран ажиллах талаар судалсан бөгөөд Хятад, Хойд Солонгосын зан үйлийн нөлөөллийг мөн шинжилсэн. Хурлын үеэр соёлын солилцоо, байгаль орчны хамгаалал, эдийн засгийн хөгжил зэрэг хамтын ажиллагааны боломжит салбаруудыг судалсан. Олон улсын хамтын ажиллагаа, яриа хэлэлцээр нь эдгээр сорилтуудыг шийдвэрлэх, Хойд-Зүүн Азийг илүү тогтвортой, цэцэглэн хөгжихөд дэмжлэг үзүүлэхэд чухал гэдгийг оролцогчид онцоллоо.
Соёл, хүмүүнлэгийн хамтын ажиллагааны хурлын үеэр олон салбарт хамтран ажиллах боломжуудыг судалсан. Мэргэжилтнүүд урлагийн наадам, хэлний хөтөлбөр, оюутан солилцооны хөтөлбөр зэрэг санаачлагуудаар соёлын солилцоог нэмэгдүүлэх нь чухал хэмээн үзэж байсан. Байгаль орчны гамшигт хариу арга хэмжээ авах, хүмүүнлэгийн тусламжийн хэрэгцээг мөн онцлон тэмдэглэв. Мөн шинжлэх ухаан, технологийн хамтын ажиллагааны боломжууд, хамтарсан судалгааны төслүүд, чадавхийг бэхжүүлэх хөтөлбөрүүдийг судалсан. Соёлын солилцоог дэмжиж, хүмүүнлэгийн хэрэгцээг шийдвэрлэх замаар оролцогчид бүс нутгийн холбоосыг бэхжүүлэх, хүний хөгжилд дэмжлэг үзүүлэхийг зорьсон.
Байгаль орчны хамтын ажиллагааны хурлын үеэр Хойд Солонгосын байгаль орчны тулгамдсан асуудлуудыг шийдвэрлэхэд анхаарлаа хандуулсан. Мэргэжилтнүүд уур амьсгалын өөрчлөлт, хөдөө аж ахуй, эрчим хүчний салбарт тогтвортой практик хэрэгжүүлэх шаардлагыг хэлэлцлээ. Сэргээгдэх эрчим хүч, гамшгийн эрсдлийг бууруулах, байгаль орчны хяналт зэрэг салбаруудад олон улсын хамтын ажиллагаа нь чухал гэдгийг онцолсон. Оролцогчид геополитикийн үймээн болон хориглох арга хэмжээнүүдийг үл харгалзан Хойд Солонгостой хамтран ажиллах боломжийг онцолсон. Хамтран ажиллах замаар байгаль орчны нийтлэг зорилтуудыг хэрэгжүүлснээр олон улсын хамтын нийгэмлэг Хойд-Зүүн Азийг илүү тогтвортой, тэсвэртэй ирээдүйд хувь нэмэр оруулах боломжтой гэж үзэв.
Эдийн засаг, эрчим хүчний хурлын үеэр Монголын уул уурхайн салбарын сорилт, боломжууд, Хойд-Зүүн Азийн эдийн засгийн орчинд интеграци хийх асуудлуудыг хэлэлцсэн. Мэргэжилтнүүд экспортын зах зээлээ төрөлжүүлэх, гадаадын хөрөнгө оруулалтыг татах, нэмүү өртөг шингэсэн үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэхийн чухлыг онцолсон. Эрдэс баялаг, эрчим хүчний салбарт бүс нутгийн хамтын ажиллагааны боломжуудыг мөн судалсан. Оролцогчид эдийн засгийн хөгжлийг тэнцвэртэй байлгах, байгаль орчны тогтвортой байдал, нийгмийн тэгш байдлыг харгалзан үзэх шаардлагатайг мөн онцлов.
Эцэст нь дүгнэхэд, семинар нь уламжлал болон уламжлал бус аюулгүй байдлын асуудлуудыг тэнцвэржүүлэх, төвөгтэй геополитикийн сорилтуудыг шийдвэрлэх шинэ арга замуудыг хайх нь чухал гэдгийг онцолсон. Яриа хэлэлцээрийг дэмжиж, итгэлцлийг бий болгосноор бүс нутгийн динамикийг гүнзгийрүүлж, ирээдүйн хамтын ажиллагаанд хувь нэмэр болно гэж энэ үйл ажиллагаа маань үзлээ.
